Pomysłodawca matur spoczywa w Walimiu

XVIII wiek, Prusy. Pierwsi uczniowie podchodzą do egzaminu dojrzałości. Od jego wyniku zależy to, czy podejmą dalszą edukację na studiach wyższych, czy może wielkie plany kariery intelektualnej spełzną na niczym. Pozytywny wynik testu stanie się przepustką do świata elit. Pruski minister szkolnictwa i pomysłodawca matur uważa, że egzamin dojrzałości nauczy młodych ludzi samodzielnego myślenia…

 

Ślązak z Czarnego Boru

Karl Abraham von Zedlitz, urodzony 4 stycznia 1731 roku koło Waldenburga (dziś Wałbrzycha), królewski minister na zawsze zmienił majowe wspomnienia uczniów kończących szkołę średnią. To dzięki niemu wiosna stała się dla wielu młodych ludzi czasem przygotowań do jednego z najbardziej stresujących egzaminów w życiu – egzaminu dojrzałości.

Przeprowadzona przez niego reforma szkolnictwa niejednemu uczniowi spędziła sen z powiek. Edykt z 23 grudnia 1788 roku na zawsze zmienił oblicze edukacji, a wprowadzony egzamin miał decydować o tym, kto wstąpi do świata intelektualnych elit. Wynagrodzeniem za dobry wynik miało być poszerzanie horyzontów na studiach wyższych i możliwość pracy w państwowej administracji. Od tamtej pory kilkadziesiąt tysięcy maturzystów rocznie podejmuje batalię o swoją edukacyjną przyszłość.

Nowa jakość nauczania

XVIII-wieczną reformę szkolnictwa trudno jest nazwać fanaberią niespełnionego ministra. Karl von Zedlitz działał w porozumieniu z królem Fryderykiem Wielkim. To na jego zlecenie podjął wyzwanie wdrożenia nowego typu nauczania. Nie chodziło wyłącznie o unowocześnienie przestarzałego systemu edukacji. Król stanowczo sprzeciwiał się bezmyślnemu „zakuwaniu”, które w żaden sposób nie przekładało się na faktyczną wiedzę i intelektualną sprawność społeczeństwa. Wiedział, że kluczem do osiągnięcia edukacyjnego sukcesu, jest nauczenie ludzi samodzielnego myślenia. Nowa jakość nauczania miała przełożyć się również na kształtowanie charakteru młodych ludzi. Celem więc nie były zmiany same w sobie, ale przede wszystkim sprawnie myślące, oświeceniowe społeczeństwo, które odnajduje się w europejskich intelektualnych kręgach. To nie pieniądze rodziców miały decydować, kto dostanie szansę wzbijania się na wyżyny sukcesów intelektualnych. Faktyczna chęć zdobywania wiedzy i umiejętność przyswajania jej oraz sprawność wykorzystania jej w praktyce, stały się wyznacznikiem jakości intelektu. Za wykształceniem miał stać charakter.

Biografia pełna intelektualnych osiągnięć

Karl von Zedlitz to wybitna osobowość, za którą stoją lata edukacji i pasji. Najwybitniejszy pruski minister, krzewiciel nowej jakości szkolnictwa, minister stanu, minister sprawiedliwości oraz minister do spraw kościoła i szkół Cesarstwa Prus. Prywatnie przyjaciel Immanuela Kanta i zwolennik jego filozofii. Absolwent Szkoły Rycerskiej w Brandenburgu i członek najwyższego trybunału w Berlinie. Jako minister szkolnictwa, pomysłodawca matur współpracował z wybitnymi i postępowymi pedagogami, którzy podzielali jego idee.

Baron von Zedlitz miał świadomość trudnego charakteru władcy. Wykazywał się ogromną cierpliwością i (co raczej niespotykane) potrafił też sprzeciwić się pomysłom króla. Być może właśnie to wpłynęło na jego osiągnięcia. W końcu nowy system nauczania, który wdrożył, zakładał kształtowanie charakterów opartych na odwadze posiadania własnego zdania.

Szczątki ministra w walimskiej krypcie

Karl von Zedlitz zmarł w 1793 roku. Ostatnie lata życia spędził w Walimiu, gdzie odziedziczył majątek. Szczątki pruskiego ministra spoczywają w miasteczku, w krypcie kościoła pod wezwaniem św. Jadwigi Śląskiej. Znajduje się w niej kilkanaście trumien, w których spoczywają członkowie rodu von Zedlitz.

Choć krypta jest niedostępna dla turystów, można zajrzeć do sarkofagu przez małe, boczne okienko. O tym, gdzie spoczywa pomysłodawca matur, wiemy od 2008 roku. Łukasz Kazek, pasjonat historii i regionalista dotarł wtedy do dokumentów, które potwierdziły tożsamość spoczywających w krypcie. Według niego, przed egzaminem warto zajrzeć do „fartownego” ministra, bo przynosi szczęście.

 

Źródło grafiki: commons.wikimedia.org

Zostaw komentarz

Imię
E-mail
Comment

Polub nas